Dugometražni dokumentarni film „Planina“, u režiji Biljane Tutorov i Petra Glomazića, svečano je otvorio 17. UnderhillFest – 9. juna 2026. godine na košarkaškom terenu u Njegoševom parku u Podgorici. Film je već skrenuo pažnju svjetske javnosti osvojivši Veliku nagradu žirija za najbolji međunarodni dokumentarni film na Sundance Film Festivalu.
Film je nastao uz podršku Filmskog centra Crne Gore, Filmskog centra Srbije, CNC France – Cinéma du Monde, Slovenačkog filmskog centra, Hrvatskog audiovizualnog centra, PACA Fonda regiona Južna Francuska, RTV Slovenije, Tax Shelter Belgium programa, InMaat Fondacije, Doc Society Climate Story fonda, Uniqua See Future Fondacije, Catapult Film Fund, Chicken & Egg Films, Diane Weyermann fellowship, IDA Enterprise Grant, kao i Savjeta Evrope i Eurimaža.
Osim ovog filma, publika na krcatom terenu u Njegoševom parku imala je prilike da čuje što joj je spremio muzički dvojac qsh&dvige.
Sedamnaesti UnderhillFest traje do 17. juna, a tokom devet festivalskih dana Podgorica će ponovo postati regionalni centar dokumentarnog filma. Publika će imati priliku da pogleda 28 najznačajnijih dokumentarnih ostvarenja iz protekle godine – filmova koji su obilježili velike svjetske festivale i osvojili prestižna priznanja.
Selektor festivala Vuk Perović i ove godine donosi pažljivo kreiran program dugometražnih dokumentaraca kroz međunarodnu, regionalnu i vantakmičarsku selekciju, kao i program „7 kratkih“ – snažne i autentične kratke dokumentarne priče.
Ovogodišnje izdanje festivala donosi i program „U fokusu“, koji UnderhillFest realizuje u saradnji sa Centar za ženska prava, kao i selekciju muzičkih dokumentaraca u CKZ Ribnica, koja istražuje snagu muzike, ritma i kulture kroz film. Za najmlađe ljubitelje dokumentarnog izraza pripremljen je i program Teen Docs – škola dokumentarnog filma za srednjoškolce, koja podstiče kreativnost, kritičko razmišljanje i razvoj filmske pismenosti među mladima.
Kao tradicionalni oslonac UnderhillFesta, kompanija One ove godine kruniše završnicu festivala koncertom Rotka Stjuarta, donoseći energiju svoje nove kampanje „Širi dobar VIBE“. Ovaj muzički poklon, realizovan u saradnji sa NVO Centrom za omladinsku edukaciju (EYC) i našim festivalom, slavi slobodu, kreativnost i povezivanje – vrijednosti koje kroz Vibe priču zajednički osnažujemo kod mladih u Crnoj Gori.
UnderhillFest danas predstavlja jedan od najznačajnijih kulturnih događaja u Podgorici i Crnoj Gori, festival koji već sedamnaest godina okuplja autore, umjetnike i publiku iz Crne Gore, regiona i svijeta. Kroz pažljivo birane filmove i prateće programe, festival ne samo da promoviše dokumentarni film kao važnu umjetničku formu, već Podgoricu pozicionira kao regionalni centar savremene kulture i filmskog dijaloga.
Što se tiče ostalih crnogorskih filmova svjetsku premijeru na Underhillu, u regionalnoj selekciji, imaće film Mladena Ivanovića “Spomenik revolucije” koji govori o jednom od najznačajnijih modernističkih spomenika na prostoru bivše Jugoslavije, a koji je djelo Vojina Bakića. Film je nastao u produkciji Akademije dramskih umjetnosti iz Zagreba.
“U ponedjeljak, 15. juna, na 17. UnderhillFestu premijerno prikazujemo film „Spomenik revolucije“, crnogorskog reditelja Mladena Ivanovića. Film polazi od Spomenika ustanka naroda Banije i Korduna, jednog od najznačajnijih spomeničkih ostvarenja izgrađenih na prostoru bivše Jugoslavije. Kroz višegodišnje snimanje, susrete sa njegovim slučajnim i manje slučajnim posjetiocima i pažljivo posmatranje prostora, „Spomenik revolucije“ bilježi postepeno propadanje spomenika, ali i mnogo širi proces: eroziju kolektivnog sjećanja i vrijednosti koje je taj prostor simbolizovao”, ističe se u najavi Underhilla.
U okviru selekcije “7 kratkih” publika će imati priliku da pogleda i ostvarenja crnogorskih autora. Među njima je film “Zapisi i pjesme mlađeg brata” reditelja i scenariste Đorđa Vojvodića, intimni portret muzičara kojeg njegov stariji brat, ujedno i autor filma, prati u godini kada navršava trideset godina. U istoj selekciji biće prikazan i “Leptir” rediteljke Sare Stijović, nastao u saradnji sa štićenicima JU Dom za nezbrinutu djecu “Mladost” u Bijeloj, kao i film “Milica, u majke” reditelja Seada Šabotića.
“U ovom dokumentarnom ostvarenju novinarka Olivera Vukadinović traga za identitetom zagonetne Milice, žene čija je ljepota inspirisala pjesmu koju je proslavila Ksenija Cicvarić”, piše u najavi.
U vantakmičarskoj selekciji biće prikazan film “Štajgus – legenda živi” u režiji Gorana Nikčevića, poznatijeg pod pseudonimima Brčko Brčković i Golio Strudlitz. Njegov film kroz autentičan izraz, energiju ulice i pomjeren pogled na stvarnost gradi priču između mita, identiteta i urbanog duha.
“Tokom 17 godina postojanja, UnderhillFest je izrastao u jednu od najprepoznatljivijih kulturnih manifestacija u Crnoj Gori i važnu tačku susreta dokumentarista iz regiona i svijeta. Festival svake godine u Podgoricu dovodi istaknute međunarodne autore i nagrađivane filmove, istovremeno pružajući prostor crnogorskim stvaraocima i pričama koje nastaju u lokalnom kontekstu. Kroz pažljivo odabrani program, UnderhillFest potvrđuje značaj dokumentarnog filma kao medija koji podstiče dijalog, kritičko promišljanje i bolje razumijevanje savremenog društva, dok Podgoricu dodatno učvršćuje na kulturnoj mapi regiona”, zaključuje Minić.
Projekcije će se održavati u Njegoševom parku, CKZ Ribnica i Crnogorskoj kinoteci. U slučaju kiše, rezervna lokacija za sve događaje biće Narodna biblioteka Radosav Ljumović, najavljeno je.
Tradicionalno, na otvaranju i zatvaranju festivala ulaz je slobodan, a od 10. do 16. juna cijena dnevne karte iznodis tri eura. Ulaz je besplatan za djecu, studente/kinje sa indeksom ili studentskom karticom, učenike/ce sa đačkom knjižicom, mlade sa EYCA karticom ili CKB Junior karticom.
Pored filmskog programa, posjetioce očekuju i tri muzičke večeri koje će dodatno obogatiti festivalsku atmosferu.